Newyddion . News

November 2014
26th November 2014 - 0 comments
There were lots of very busy people locally this month and last, collecting items and preparing an exhibition, two books and a play on the theme of remembrance and reflection on the First World War.



The travelling exhibition and the drama were very well attended, and the Welsh press and TV covered the project very well.

Mr Gwynfor Hughes launching the project. Letters from his father (William Hughes) from the French trenches, to T Ifor Rees in Venezuela, feature in one of the books.


The play - "Cofia'n Gwlad" (Remember our Country) by Euros Lewis, featuring local actors.

Rhian Evans (the mother) and Geraint Jenkins (the son)


Carys Mai playing the maid, Mati.


Huw Emlyn in the pulpit at Penllwyn chapel.


Sunshine on the Aberystwyth war memorial on Remembrance Sunday.


As I'd documented some of the searches and community response to the disappearance of April Jones, with some pictures published in 'Pink Ribbons for April'), I felt it necessary to record the latest development, the destruction of the house rented by her murderer, Mark Bridger. The Welsh Government had purchased the property with a view to having it demolished - a move which has been lauded in the locality.

Preparing to demolish the gable, with the chimney lining protruding above the old stonework.


April's family pause for the press after watching the demolition.


Although the month was tainted with sadness, there were some lighter moments. Returning from a very fine birthday supper at the Ffarmers in Llanfihangel-y-Creuddyn, this is the colourful view of Aberystwyth pier which greeted us as we visited the town.



And previous to that, a very cold evening at Ynyslas watching the fireworks at Aberdyfi light up the estuary.


A book I'd been working on (very hard!) has reached the shops. Food for Four Seasons by Gareth Richards (Gwasg Gomer). There are quite a few of my pictures in the book, from the covers and portraits, to very fiddly macro images of food. Other pictures are by the book's consultant, Hazel Thomas, who worked with Gareth over a period of time, documenting the recipies as they developed. Rebecca Ingleby-Davies produced the fine book design



For such close work I often use a combination of LED lights (380 LEDs in each light x 3 units), 2 flashes with diffusers, and a very handy instrument - the "Ice Light" - which looks a little like a "light sabre"! The portrait of Carys Mai (above) is lit with one.

I try to end these little pieces with a sunset, and luckily there was a fantastic one on the 25th. I managed to get this subtle picture of Aberystwyth pier, but narrowly missed the massive flaming sky.

Tachwedd 2014
26th November 2014 - 0 comments
Canrif wedi dechrau'r Rhyfel Byd Cyntaf, yng ngogledd Ceredigion, fe ddaeth rhai capeli at ei gilydd i gofio a myfyrio am ryfel, a'r Rhyfel Mawr.

Bu gweithgaredd sylweddol i gasglu atgofion a gwybodaeth am effaith y rhyfel ar yr ardal, paratowyd arddangosfa sylweddol, cyhoeddwyd dwy gyfrol ddiddorol, a chreuwyd a pherfformiwyd drama mewn capeli'r fro ar sail rhai o'r atgofion a gasglwyd.



Cafwyd sylw yn y wasg Gymraeg ac ar y teledu, a does dim amheuaeth na fu'r prosiect yn un gwerth chweil, gan godi ymwybyddiaeth o effaith ddieflig pell-gyrhaeddol rhyfeloedd.

Mr Gwynfor Hughes yn agor yr arddangosfa. Mae gohebiaeth ei dad (William Hughes) o'r ffosydd yn Ffrainc at T Ifor Rees yn Venezuela, yn un o'r llyfrau a gyhoeddwyd.


Y ddrama - "Cofia'n Gwlad" gan Euros Lewis gydag actorion amatur lleol.

Rhian Evans (y fam) a Geraint Jenkins (y mab)


Carys Mai yn chwarae un o'r prif rannau (Mati).


Huw Emlyn yn y pwlpud


Haul ar y gofeb ryfel yn Aberystwyth ar Sul y Cofio.


Gan fy mod wedi cofnodi dipyn yn ymwneud â hanes y ferch fach April Jones (ymddangosodd nifer o luniau yn y llyfr 'Pink Ribbons for April'), roeddwn yn teimlo rheidrwydd i gofnodi y cam diweddaraf, sef dymchwel tŷ y llofrudd Mark Bridger. Roedd Llywodraeth Cymru wedi prynu'r tŷ er mwyn ei ddymchwel, cam sy'n cael ei gymeradwyo yn lleol.

Peiriant yn paratoi i ddymchwel talcen y tŷ, gyda leinin y lle tân yn ymwthio allan lle bu'r corn simdde.


Teulu April ar sefyll ar gyfer y wasg, wedi iddynt wylio'r tŷ yn cael ei ddymchwel.


Serch bod y mis ar y cyfan yn un trist a sobreiddiol, roedd digon i fod yn ddiolchgar amdano hefyd. Yn wir rwy'n "dathlu" pen-blwydd ym mis Tachwedd! Wedi gwledda yn y Ffarmers yn Llanfihangel-y-Creuddyn, fe aethom am dro i'r dre, a dyma'r olygfa o'r pier ar y noson fwyn a chlir honno.



A chyn hynny, roedd trip bach yn yr oerfel i Ynyslas yn un reit liwgar.
Noson tân gwyllt Aberdyfi, wedi'i dynnu o Ynyslas ar lanw uchel iawn.


Fe gyhoeddwyd y llyfr y bum yn gwneud cwpwl o wythnosau o waith ar ei gyfer, sef Prydau Pedwar Tymor gan Gareth Richards (Gwasg Gomer). Mae nifer o luniau gen i yn y llyfr, gan gynnwys y cloriau. Rhai o'r lluniau macro o gynhwysion roddodd y pleser a'r sialens fwyaf i mi. Mae angen llawer o olau ar waith agos, ac roedd y gegin acw fel stiwdio deledu am ddyddiau di-ri! Roedd rhai lluniau o bethau reit fach weithiau'n cymryd hyd at awr yr un i'w cael yn ddigon da i'm mhlesio (roeddwn i'n tynnu pedwar llun gwahanol o bron popeth). Nid fi biau'r clod am y lluniau i gyd; fe fuodd Hazel Thomas, ymgynghorydd ar y llyfr, yn cydweithio efo Gareth dros gyfnod, gan gofnodi'r gwaith o greu'r prydau wrth iddo fynd rhagddo. Rebecca Ingleby-Davies sydd biau'r dyluniad hardd.



Ar gyfer lluniau agos megis y rhai sydd yn y llyfr, ac yn aml ar gyfer portreadau o unigolion, rwy'n defnyddio cyfuniadau o oleuadau LED (380 LED ym mhob golau x 3 golau), 2 uned fflach gydag ambarel neu ffilter, a theclyn hynod a elwir yn "Ice Light" - mae'n debyg i "light sabre"! Mae'r portread o Carys Mai (uchod" wedi'u oleuo gydag un.

Mae'n arferiad cloi'r llith gyda machlud, ac yn wir fe gafwyd un hyfryd ar y 25ain. Fe gyrhaeddais y prom yn Aberystwyth jest mewn pryd i gael hwn, er i mi golli fy nghyfle i gipio llun o'r awyr gyfan yn fflamgoch.

Hydref 14 October
31st October 2014 - 0 comments
Wel, mae'n ymddangos fy mod i wedi llwyddo i wneud y nesa peth i ddim o ran tynnu lluniau y mis hwn!

Cefais un sesiwn olaf i helpu efo llyfr coginio, sesiwn olaf o dynnu lluniau eitemau celf y diweddar Mary Hughes, a chwpwl o ymweliadau ag Aberystwyth i ddal y stormydd diweddar (Gonzalo ac un cynt). O, a sesiwn deuddydd yn tynnu lluniau peth o "Daith y Teifi" - gŵyl ar gyfer clybiau ceufadau prifysgolion yn bennaf.

_______

I've obviously been busy doing nothing as regards getting out and about with the camera this month!

I had one final session helping to prepare a cookery book, a final session recording the work of the late Mary Hughes, a couple of days of storm-chasing pre and post Gonzalo, and a couple of days photographing Teifi Tour 2014. The 'Tour" is a get-together mainly for university kayaking clubs from aound the UK, but there were also other clubs there, and some very young and very talented white-water kayakers. The logistics were all down to Llandysul Paddlers.

Afalau hydrefol yn Llannefydd
Autumn apples in north Wales. I love the Chinese dragon on the one in the foreground.


Gwlith yn yr ardd gefn
Dew, dew, what a sunny damp morning in the back garden


Tomatos aeddfed i'w coginio
A cookery lesson.


Storm - tamaid i aros pryd
The storm the world ignored


Gonzalo yn yr oriau mân. Defnyddiwyd fy lluniau a fideo Gonzalo o leia 12 gwaith gan safleoedd/papurau newyddion.
The storm the world didn't forget, despite the fact that the previous storm was worse. Gonzalo hits Aberystwyth in the early hours.


Gonzalo yn herio'r Borth, ond Borth yn ennill.
Gonzalo attacks Borth, but Borth wins thanks to the artificial reefs.


Eisteddfa Gurig rhwng cawodydd enbyd o gesair.
Can't see where I'm going because of violent hailstorms at Eisteddfa Gurig


Taith y Teifi - Teifi Tour
Cafodd lluniau yr ŵyl hon dros 57 mil o hits ar y we - Over 57K hits to my kayaking pictures over a couple of days.






Ac ychydig o luniau gen i sydd wedi cyrraedd print neu wefannau newyddion ac ati. Sylwer ar y llun braf o Caryl Lewis a'i theulu yn darllen ei chyfrol newydd, ac ar gefn y gyfrol, llun ohonynt yn darllen y gyfrol...!

A few uses I found of some of my pictures.





Diolch am ddarllen

Iestyn
September 2014
06th October 2014 - 0 comments
[Cymraeg - cliciwch yma]
Great news for me; we had a very dry September, allowing me to take a few extra snaps without yet getting soaked to the skin. It also meant an extended blackberry season. My favourite fruit, the taste of which zooms me back to the happiest times of my childhood in an instant.

This is the time of year for the Harvest Festival, and indeed I had a fruitful time photographing all manner of foodstuffs for a cookery book, which should see the light of day before Christmas.

I didn't grow any of the ingredients myself, but foraged amongst the shelves of the local supermarkets, a number of local shops, and the Farmer's Market.





If you're into the zodiac, most of the month came under the banner of Virgo. I photographed some art and craft pieces for friends. Here are a couple of examples, by the late Mary Hughes, including a panel from a fantastic piece comprising all the signs of the zodiac, and also a black cat which she made while an art student near the turn of the last century.





One advantage of the ever shortening day is that one doesn't have to get up too early to catch the dawn and dusk light. Also there's the beautiful harvest moon, if we're lucky.

This picture struck a chord with many, and a handful of prints have been sold almost immediately. Please get in touch if you fancy a print - they'd make a lovely Christmas present. My prices vary according to size, type of paper and so forth, but they're always very reasonable.

Sunset over Cardigan Bay, viewed from Clarach.


The prints I made have all been on beautiful German fibre paper, output on my new all singing Canon Pixma Pro1 printer.



I had a lovely day closing the file on a job for another author, and with a little patience managed to get what was needed at Abbeycwmhir in Powys. Probably the largest and most remote of the Welsh Cistercian abbeys.



While on the way make a cover picture of an author I screeched to a halt at the sight of this very unnerving, spooky lady! It was part of a village scarecrow competition, right on the side of the main road, where it was more likely to scare drivers than crows.



It wasn't scarecrows on the A487 coming into Aberystwyth, but pickets outside the National Library that were the subject of another 'shoot'. I put-off a day's work and spent a few hours photographing the first strike by staff aimed against the Library. It involved all the Library unions, and was all about pay, or lack of. I felt that it was important to record the strike, and the march down to the town centre as it was somehow a pivotal event in the history of the institution.



As I was fired-up wanting to make the most of the unseasonal weather to complete part of a book I'm preparing, rather than go on holiday to Italy as hoped, we decided to press on with the book, and ended up having a three day busman's break in Newcastle Emlyn.

There was plenty to see and do as we "followed our noses" along the back-roads.

Too late, much too late!


A couple of places we had intended to visit and photograph were closed when we arrived (private parties), but Ceredigion is a lovely place to explore, and so it was that we discovered other places of interest of which we knew little or nothing, until we chanced upon them.

Rock Mill, near Capel Dewi, the last working woolen mill in Wales to be powered by a waterwheel.



The Jên Jones antique quilt centre near Llandysul. She also has a quilt centre / gallery in Lampeter, which is probably easier for most people to reach.





There were no coracles on the river at Cenarth, but the old mill (though it could do with a lot of loving attention), looked quite picturesque.



By the time we had meandered our way to Cardigan, we chanced upon this ginger cat in a back lane.



But this ginge wasn't napping at Nant-y-moch on the lower slopes of Pumlumon.



I'd promised myself that we'd walk some of the forest paths at Hafod Uchtryd, an old estate between Cwmystwyth a Pont-rhyd-y-groes, and I especially wanted to see the 'underground' waterfall.

The newly restored Arch, on the road from Devil's Bridge to Cwmystwyth.



Marian took the afternoon off and we had a lovely time getting lost and then finding our way on a very warm day in the woods. Eventually we reached the 'cave'… Worth it?!



As you might imagine, with all the travelling I do trying to make pictures for various volumes, my car was getting to a point where it needed a bit of TLC. I thought it wise to have a look for another car and went around the local garages. It was on the forecourt of Cawdor Cars that I chanced upon this little creature (Ennomos fuscantaria). Unfortunately this is the only thing I brought home from my automobile foray, as I decided to lavish a little care upon my VW, rather than make a big and expensive change.



Despite the fine weather, I didn't bother with the "Aber sunsets" - as I think I have enough of them, and now everyboby's out on the prom, encouraged by the University, trying to get a posed silhouette against the sun / pier shot. This year I've much preferred the quiet, lonely, Clarach sunsets to their Aberystwyth counterparts!

I did get to Tanybwlch one afternoon, and took a quick snap of this lobster fishing boat returning to harbour. It must have struck a chord, as it's had a good response on some social media.



I suppose that I'd better sign off with a dusk shot, as it has, after all, been a month of fantastic sunsets.

Here are two Clarach sunsets taken from the same spot, within about a minute or two of each other. What a difference a tiny amount of time can make in a Cardigan Bay sunset.



And my favourite (taken before the one above), looking towards the south of Ceredigion and Pembrokeshire!



Thanks for reading this far.

Iestyn
Mis Medi
06th October 2014 - 0 comments
For an English version, click here]
Cafwyd y mis Medi sychaf ers cyn cof, a oedd yn newyddion ardderchog i mi, gan bod y cyfnod tynnu lluniau heb wlychu'n wlyb domen wedi'i ymestyn rhywfaint.

Fe ddaeth lliwiau'r hydref i'r coed a'r gwrychoedd yn gyflym iawn, serch y tywydd braf, ac roedd gwledd o fwyar duon ar gael drwy gydol y mis.

Dyma'r amser traddodiadol i bobl cefn gwlad ddod at'i gilydd i ddiolch am lawnder y cynhaeaf. Yn wir i chi, fe gefais innau gynhaeaf da o bob math o fwydydd diddorol, nid o'r caeau agos mae'n wir, ond o'r archfarchnadoedd lleol, a lle oedd hynny'n bosib, o siopau teuluol y dref, ac o'r farchand ffermwyr. Y rheswm dros y cynhaeaf hwn oedd fy mod yn tynnu lluniau ar gyfer llyfr coginio a fydd allan, gobeithio, erbyn y Nadolig.





Os ydych yn coelio yn y pethau hyn, dyma gyfnod arwydd 'Virgo' hefyd, a bum yn tynnu lluniau gweithiau celf a chrefft i gyfeillion o'r pentref.

Dyma esiamplau o waith cywrain y diweddar Mary Hughes, gan gynnwys un panel o'i champwaith brodwaith o holl symbolau'r zodiac.



A chath ddu, o'r cyfnod pan oedd hi'n astudio mewn coleg celf, ym mlynyddoedd cynnar y ganrif ddiwethaf.



Un o fanteision yr hydref yw nad oes raid codi'n ofnadwy o gynnar i ddal y wawr, nac ychwaith aros i fyny'n rhy hwyr i ddal y machlud, ac wrth gwrs, fe ddaw cyfle i weld y 'supermoon' - neu i ni - y lleuad fedi.

Dyma lun sydd wedi gafael, a dyrnaid o brintiau eisoes wedi'u gwerthu! Cysylltwch os hoffech brint - mae fy mhrisiau yn rhesymol, ac fe wna anrheg Nadolig gwych a gwahanol :-)

Machlud dros Fae Ceredigion, o Glarach.


Mae'r printiau sydd wedi mynd i gartrefi newydd wedi'u creu ar argraffydd newydd sydd gen i, sef Canon Pixma Pro1. Printiwyd ar papur ffibr almeinig (drud!!), a wir i chi, mae'r canlyniadau wedi fy mhlesio i a sawl un arall, yn fawr iawn.


Cafwyd diwrnod bendigedig i gau pen y mwdwl ar brosiect i awdur arall, ac o fod yn amyneddgar wrth aros i'r haul ymddangos rhwng y cymylau, cafwyd lluniau go lew o Abaty Cwmhir yn Sir Drefaldwyn, oedd ar un adeg y mwyaf, a siwr o fod y mwyaf diarffordd o'r abatai Sistersiaidd yng Nghymru.



Wrth fynd i dynnu llun awdures ar gyfer clawr llyfr newydd ganddi, fe losgais gwerth wythnos o 'tread' oddi-ar fy nheiars pan welais hwn ar ymyl y ffordd. Rhywbeth ddigon diniwed yn y bôn, sef rhan o gystadleuaeth bwgan brain, ond eto roedd rhywbeth mor drawiadol ac anghynnes am y bwgan hwn, reit ar fin y ffordd!



Nid bwganod brain oedd ger yr A487 ar Rhiw Penglais a hefyd Ffordd Llanbadarn, yn Aberystwyth, ond rhai o fy hen gyfeillion o'r Llyfrgell Genedlaethol yn picedu'r sefydliad i geisio cael gwell cyflog. Fe wnes i ohirio diwrnod o waith er mwyn tynnu lluniau'r streic a'r orymdaith i lawr i'r dre.



Roedd y streic gyntaf hon yn erbyn y Llyfrgell Genedlaethol, gan yr holl undebau sydd yno, yn achlysur oedd angen ei gofnodi ar gyfer cadw hanes y sefydliad.

Oherwydd fy mod ar dân eisiau gorffen tynnu lluniau ar gyfer cyfrol sydd gen i ar y gweill, yn lle mynd am ein gwyliau i'r Eidal, fe aeth Marian a finnau i lawr i waelod y sir, a thros y ffin i Gastellnewydd Emlyn am dridiau! Dyma wyliau gyrrwr bws, fel petai, ac fe welson lot o ryfeddodau wrth yrru o gwmpas ffyrdd y wlad ar ein pererindod.

Rhy hwyr i ni - rhy hwyr o lawer!



Yn anffodus roedd dau o'r llefydd oedd ar ein 'itinerary' wedi cau yn ddi-rybudd ar y adeg aethon ni yno i ymweld.

Ond roedd digon i wneud ac i'w weld - mae Ceredigion yn frith o atyniadau a chilfachau difyr.

Dyma i chi Melin y Graig - Rock Mill, ger Capel Dewi, y felin wlan olaf yng Nghymru sy'n gweithio gyda rhod dŵr.



A chanolfan gwiltiau hanesyddol Jên Jones ger Llanybydder. Mae ganddi hi ganolfan ac orielau arddangos yn Llanbed hefyd, sydd efallai yn fwy hygyrch i rai.





Welson ni neb mewn cwrwgl ar yr afon ger Cenarth. A dweud y gwir, rwyf wedi bod yno sawl gwaith, ond heb eto weld cwch ar yr afon. Ond mae'r hen felin, sydd wir angen dipyn go lew o waith adnewyddu... yn edrych yn reit hardd.


Erbyn cyrraedd Aberteifi, fe welson ni'r creadur hwn, hen gath goch fawr, yn cysgu llwynog ar gadair mewn stryd gefn.


Nid gysgu oedd y gochan hon, rhai dyddiau'n ddiweddarach, wrth i ni fynd am dro heibio Nant-y-moch, ar odre Pumlumon.



Roeddwn wedi addo i mi fy hun y byddwn yn cerdded rai o lwybrau'r Hafod Uchtryd, hen ystad sydd rhwng Cwmystwyth a Phont-rhyd-y-groes, yn arbennig felly i weld y rhaeadr 'tanddaearol'.

Bwa hanesyddol Cwmystwyth wedi'r gwaith adfer diweddar iawn.



Fe gymerodd Marian brynhawn ychwanegol o wyliau, a chawsom amser hyfryd mewn gwres llethol (a hithau'n fis Medi!) yn mynd ar goll, wedyn yn ffendio'n ffordd a dringo ar hyd llwybr reit anodd uwchben yr afon, nes cyrraedd hwn...



Fel y gallwch ddychmygu, gyda'r holl drampio a dreifio rwyf yn ei wneud er mwyn casglu lluniau ar gyfer amryw gyfrolau, mae angen ychydig o 'TLC' ar y car o dro i dro. Er mor ffyddlon yw'r hen FiDyb, roedd angen gwaith arno, ac roedd arnaf chwant newid. Wrth ddychwelyd o brofi car arall, fe sylwais ar y creadur hwn o flaen gweithdy Ceir Cawdor. Yn anffodus i'r garej, yr unig beth aethum adre efo mi oedd y gwyfyn bach melyn (Ennomos fuscantaria), oherwydd fe benderfynais gadw'r hen gar ffyddlon am dymor arall!



Er y tywydd bendigedig, ni fentrais i Aberystwyth i gael llun o'r machludoedd hyfryd, ond fe gefais y shot syml, ffwrdd-â-hi yma o bysgotwr cimychiaid yn dychwelyd adref. - llun sydd wedi cael dipyn bach o sylw ar y gwefannau cymdeithasol.



Ond rhaid dweud ffarwel gyda machlud, onid oes?!

Wele dau lun o'r un machlud, o fewn munudau i'w gilydd, a dynnwyd o draeth Clarach.



A'r un gorau (a dynnwyd cyn y llall) - yr arfordir i lawr i waelod y sir ac i Sir Benfro.



Diolch am ddarllen

Iestyn
Printiau - prints
27th September 2014 - 0 comments
[English follows below]
Mae gen i argraffydd newydd!

Mae'n horwth mawr sy'n gallu argraffu hyd at faint "A3+", gan ddefnyddio 12 inc gwahanol.

Hyd at ddoe, dim ond wedi'i "dreialu" oeddwn i, ond nawr y mae wedi cynhyrchu dyrnaid o brintiau ar gyfer ocsiwn codi arian.

Mae'r safon yn fendgedig.

Felly os byddwch eisiau print arddangos (ar bapur) o hyn ymlaen, fe fyddaf, gobeithio, yn gallu'ch cyflenwi yn fuan ac i safon ardderchog. Cysylltwch - dim ymrwmiad!


Machlud - Clarach - Sunset

I've now got a top-notch printer, which can deliver exhibition quality prints to "A3+" size, using a 12 ink system.

Up until yesterday, I'd been so busy with the camera, that I hadn't had a chance to use the machine in earnest. I'd calibrated everything and made minor adjustments, test prints and so forth, but yesterday I produced a few for an auction to raise money for a good cause.

They're stunning!

So, if you'd like a print (on paper), I can hopefully deliver excellent quality much more quickly than before. Contact me - no obligation!

Thanks for reading

Iestyn
Gwobr Golwg
15th September 2014 - 0 comments
[English follows below]

Roedd yn syndod go iawn i mi glywed nos Sul, bod un o fy lluniau wedi dod i'r brig mewn pleidlais am 'lun newyddion gorau'r flwyddyn' gan y cylchgrawn Golwg.

Hoffwn ddiolch i Golwg a Golwg360 am drefnu'r gystadleuaeth, sydd â'r bwriad i godi ymwybyddiaeth o ffotograffiaeth newyddiadurol gyfoes yn y cyd-destun Cymreig. A diolch yn fawr iawn wrth gwrs i bawb a bleidleisiodd dros y llun "Cantre'r Gwaelod" - sef llun o'r goedwig o'r Oes Efydd, ger y Borth yng Ngheredigion, a ddadorchuddiwyd gan y ddrycin. Fe dynnais y llun mewn 'hoe' rhwng y stormydd eithafol a gawsom, fel roedd yr haul yn machlud dros y gorwel, gan roi lliw coch hyfryd i'r boncyffion oedd heb weld golau dydd, efallai ers canrifoedd.



Tra oeddwn i wrthi, roedd dau ffotograffydd tirlun uchel iawn eu parch yno, wrthi'n ddyfal yn tynnu lluniau o'r un olygfa. Ymhen dim fe ddaeth y stormydd yn eu hôl, a'r llanw yn chwithig, ac roedd hi'n sbel cyn y gallai neb dynnu rhagor o luniau tebyg. Felly 'gap' cul iawn iawn o amser oedd gan y ddau arall a finnau i gael y lluniau hyn. Ymhen awr neu ddwy, roedd yr olygfa wedi hen fynd. Felly yn y llun hwn, fe welwch chi'r boncyffion bron yn syth wedi iddyn nhw ddod i'r golwg. Mae nhw'n dal yno i'w gweld (gwnewch yr ymdrech i fynd yno ar adeg o lanw isel iawn), ond dyma ennyd eu datguddio, fel petai, wedi'i ddal ar gamera.

Llongyfarchiadau i'r holl ffotograffwyr a oedd ar y rhestr fer, a diolch i Golwg am gyhoeddi ein lluniau.
___

Many thanks to the Welsh news weekly Golwg and the news website Golwg360 for their 'news photo of the year' people's choice competition.

I was surprised and grateful to learn that my picture of the sunken forest at Borth, Ceredigion, won with some 38% of the vote.

Well done to all the shortlisted photographers, and thanks to everyone who took the trouble to vote for the pictures. It's good to know that readers appreciate the effort made by photographers to capture contemporary life and events, and the efforts of the Welsh press to publish them.

Diolch yn fawr

Iestyn
August '14
28th August 2014 - 0 comments


August is a month of Welsh language cultural indulgence, i.e. it's National Eisteddfod time. This year Carmarthenshire was the host, and the 'Maes' stood in a beautiful coastal spot near Llanelli.

We and other family members decamped to St Clears for the week, making forays to the Eisteddfod on several days.

We stayed here - and had a lovely time at Bryncaerau cottage

I hadn't realised prior to exploring the village that St Clears was so important during the Rebecca Riots.



From there it's an easy drive to visit beautiful estuaries, Laugharne,




Llansteffan




Pendine




Llanmiloe



and the edge of Pembrokeshire and Narberth's quaint shops are not too far.


A very sad reminder of the dangers of the road, near Llanddowror.


The Hywel Dda centre at Whitland




Of course, the Eisteddfod was not too far away either. I didn't spend as much time as I'd planned there, and so tried to make good by concentrating on taking pictures which I liked, or which might come in handy for sales to magazines and so forth. But as with any eisteddfod, the real priority is stopping to greet old friends.


Dr Huw Owen launching his bilingual history of the Gwendraeth Valley.


From little acorns, oak trees grow.


Lleucu Roberts - winner of not one, but two major prose competitions.


On their sunny, dusty way to the Bryn Fôn gig


Honky Tonk girls!

I do a little regular work for Barddas magazine, which is a Welsh publication dedicated to poetry.


Here's Guto a Lisa Dafydd bringing sunny smiles to the Barddas stand; and they have plenty to smile about, as Guto became one of the youngest winners of the Crown, one of the most prestigious literary competitions.

Where o where did the following weeks disappear? There was a storm in Aberystwyth. Storms are irresistible


Kids, eh!


Poor old shelter gets it again.

Then I spend too long photographing for a tasty book, which should be out for the Christmas market. Mmm, here's a juicy pic.



I'll never learn my lesson regarding upgrading software. I pressed "upgrade" on Photoshop, and I still can't get the new version to work with a few tricks and plug-ins I used to have on tap. Days go by wasted due to poor internet connections and general computer related hiccups.

Prior to the Eisteddfod I announced a 'raffle' of sorts for my Twitter followers, and the name that came out of the ether, winning a panoramic print of the submerged forest at Borth is Geraint Morgan of Cardiff.

The print has been made on gorgeous rag paper, and will be winding its way to Geraint very soon.



More of the same is planned for the next few weeks - finishing off (hopefully) projects for authors and publishers, in the meantime I have and am still stuck in the house due to a painful foot (plantar fasciitis). According to "the web" it's something that afflicts long distance runners. That's the thanks I get for going the extra mile for my clients!

Thanks for reading

Iestyn
Awst 14
28th August 2014 - 0 comments


Yr un peth sy'n amlwg i mi wrth geisio cofio yr hyn a aeth heibio yn ystod mis Awst, yw'r gwyliau bach yn ardal San Clêr gydag ymweliadau â'r Eisteddfod Genedlaethol.

Os ydych fel fi yn gweld lluniau stoc ym mhobman o'ch cwmpas, ac yn ceisio tynnu lluniau a fydd o ddiddordeb i'r wasg Gymreig, nid yw gwyliau byth yn wyliau yn yr ystyr arferol. Cyfle i dynnu hyd yn oed mwy o luniau yw "gwyliau", heb sôn am eisteddfod, sy'n llawn cyfleuon i'r un sydd a llygaid i weld.

Lleoliad da oedd San Clêr. Dyma lle fuon ni'n aros, yn Ysgubor Blaencaerau efo eraill o'r teulu.

Wyddwn i ddim nes cyrraedd bod San Clêr yn enwog am derfysg Beca!



Oddi yno, hawdd yw cyrraedd aberoedd hardd, ymweld â Thalacharn,




a Llansteffan




neu Phen Tywyn




a Llanmiloe



ac i gyrraedd cwr Sir Benfro.

Arberth

A gweld tristwch ar ymyl y ffordd ger Llanddowror


Gardd Hywel Dda yn Hendy-gwyn




A diolch i'r ffyrdd da, doedd yr Eisteddfod Genedlaethol yn Llanelli ddim yn bell ychwaith.

Dim ond am ddau ddiwrnod y bues i ar y Maes yn Llanelli, yn hytrach na'r tri neu bedwar disgwyliedig. Felly roedd rhaid ceisio gwneud y gorau o gyfleuon fel roedden nhw'n ymddangos, rhwng cwrdd â hen ffrindiau a chloncan.


Huw Owen gyda'i deulu yn lansio ei gyfrol ddiweddaraf ar hanes Cwm Gwendraeth.


Coed deri eisteddfodol


Lleucu Roberts - enillydd y Fedal Ryddiaith a Gwobr Daniel Owen.


Ar y ffordd i gyngerdd Bryn Fôn


Merched Honky Tonk!

Ond y peth cyntaf ar fy meddwl oedd cael gafael mewn copi o DVD Gig Olaf Edward H, a hynny er mwyn gweld y clawr!

Yr ail beth ar fy meddwl oedd cael fy machau ar gopi o gylchgrawn Barddas, gan fy mod wedi cyfrannu'n fwy helaeth nag arfer at rifyn yr Eisteddfod. Ond rhywsut, oherwydd bod bardd y goron yno ar stondin Barddas, gyda'i wraig hyfryd, roeddwn mor 'star struck' fe anghofiais bopeth am brynu copi!


Guto a Lisa Dafydd yn dod a gwên i stondin Barddas.

Dipyn o ras ar garlam oedd yr Eisteddfod a dweud y gwir, ond roedd y cyfan yn bleser, ac yn ŵyl gofiadwy iawn.

Wn i ddim i ble'r aeth yr wythnosau wedi'r Eisteddfod. Cafwyd storm yn Aberystwyth, a dydw i rioed wedi bod yn un am fethu cyfle i dynnu llun tywydd gwyllt.


Pwy faga blant


Y gysgodfan druan

Yna fe fues i'n gweithio ar baratoi nifer fawr o luniau ar gyfer llyfr a fydd yn ymddangos erbyn y farchnad Nadolig. Fe fydd yn lyfr blasus iawn! Dyma damaid i aros pryd.



Fe ddaeth yn amser i uwchraddio meddalwedd, ac fe aeth diwrnod neu ddau heibio yn potsian efo hynny; ond gwae, mae dal oriau o waith ar ôl gan bod yr uwchraddiad wedi cawlio pob math o addasiadau a plug-ins oedd gen i'n gweithio'n llyfn efo'r hen fersiwn. Gwyliwch eich hun os ydych yn uwchraddio i Photoshop CC '14 o'r hen Photoshop CC.

Cyn yr Eisteddfod, cofrestrwyd dros 2 filiwn o 'hits' i'r lluniau sydd gen i yma ac ar flickr. Roedd gweld y ffigwr yn ysgogiad i mi 'rafflo' llun ymhlith fy nilynwyr Trydar, a'r person lwcus i gael print panoramig o goedwig y Borth yw Geraint Morgan o Gaerdydd.

Argraffwyd y llun ar bapur 'rag' meddal hyfryd, ac fe fydd ar ei ffordd at Geraint yn fuan iawn.



Mwy o'r un peth fydd gen i dros yr wythnosau nesaf, gobeithio, sef cau pen y mwdwl ar gwpwl o brosiectau i awduron a gweisg, a fydd yn gweld golau dydd cyn ac ar ar ôl y Nadolig. Ond yr wythnos hon, rwyf yn gorfod bodloni i aros yn dawel yn y tŷ, gan fy mod wedi anafu fy nhroed (plantar fasciitis). Aflwydd rhedwyr marathon yn ôl y wê, felly dyna fy nghosb am fentro'r filltir ychwanegol dros fy nghlieintiau bob amser!

Diolch am ddarllen

Iestyn
A'r enw o'r het yw - and the winner is
14th August 2014 - 0 comments
Yn dilyn y blogiad diwethaf, tynnwyd enw o'r het rhithiol, a @geraintmogs o Gaerdydd fydd yn derbyn print i ddathlu croesi'r trothwy o ddwy filiwn drawiadau i'm lluniau.

Llongyfarchiadau mawr iddo fo. Fe fydd print panoramig o goedwig hynafol y Borth ar y ffordd iddo'n fuan.

___


Congratulations to @geraintmogs from Cardiff, winner of a panoramic print of the ancient forest at Borth.

What shall I give away when I reach 4 million views!? ;-)

Diolch am ddilyn

Pob hwyl.

Iestyn
Dwy Fil o Filoedd
01st August 2014 - 0 comments
[Eng. at bottom of page]

Mae hi'n Awst, a'r tywydd wedi troi. Rhaid bod hi'n wythnos yr Eisteddfod Genedlaethol. Ydych chi'n ddigon hen i gofio'r ymgyrch "Cronfa'r mil o filoedd" ys gwn i? Roedd o'n swnio'n ffigwr anghyraeddadwy ers stalwm.

Rwy'n bwriadu trampio mwy o gwmpas y Maes nag arfer y flwyddyn hon, a chael cyfle i gyfarfod â hen gydnabod a chyd-weithwyr, a gobeithio hefyd llu o gymeriadau diddorol newydd i mi.

Fwy na thebyg, fe fydd y bag camera gen i ar fy nghefn, jest rhag ofn bod galw. Os welwch chi fi, stopiwch i ddweud helo. Tydw i ddim mor hyll na blin ag y mae'r portread ar flaen y wefan hon yn awgrymu, meddai nhw wrthyf i. Heblaw ar fore dydd Llun, neu os ydw i wedi blino neu jest â llwgu, efallai! Fe fyddwn wrth fy modd yn cyfarfod â'r rhai ohonoch sy'n gwneud yr ymdrech i ddarllen fy newyddion misol, a phori trwy'r lluniau sydd gen i ar y we. Rwyf wedi croesi'r trothwy 2,000,000 o drawiadau i'm lluniau unigol ddoe (sydd mewn gwirionedd tua 2,25 miliwn, ond feda i ddim profi hynny bellach oherwydd blerwch cwmni adnabyddus!).

Rwyf am nodi'r garreg filltir efo anrheg! Fe fydd print neis yn cael mynd i un dilynwr/wraig drydarol. Fe fyddaf yn cynhyrchu darlun gwerth dros £50 (ddim yn rhy fawr, ddim yn rhy fach!) wedi'i wneud ar bapur 'rag' bendigedig. Fe fyddaf yn gofyn i rywun di-duedd bigo enw unigolyn (nid sefydliad na chwmni) o restr fy nilynwyr ar Trydar (@Traedmawr + @AtgofCymru). Yr enw cyntaf o'r 'het rhithiol' fydd yn derbyn y print. Gwnewch yn siwr eich bod yn dilyn fy nhrydar cyn diwedd cyfnod yr Eisteddfod am gyfle i gael y "wobr" maes o law. Os ydych yn dilyn y ddau gyfrif - fe fydd gennych ddwywaith y siawns!

Hwn efallai?


Neu hwn


Neu..


...

Yn ôl at yr Eisteddfod...Os byddwch chi angen tynnu llun o rywbeth - rhowch wybod ac fe geisiaf eich helpu os gallaf.

Fe fydd llond dwrn o gyhoeddiadau newydd sy'n cynnwys rhai lluniau gen i allan ar stondinau'r Maes. Dyna i chi gylchgrawn Barn, a Barddas, a 'Bywyd wrth ben-ôl buwch, a Cymry'r Rhyfel Byd Cyntaf, a DVD Gig Olaf Edward H Dafis… felly cefnogwch hwy :-) Mae lot o waith arwrol yn mynd i mewn i gynhyrchu deunydd deniadol a diddorol sy'n cefnogi'r diwylliant Cymraeg - ond mae angen i bobl ei brynu!

_______

This is just a 'hello' to those I might meet on the Eisteddfod 'Maes' in Llanelli, and to shout out and boast that my recorded picture hits have exceeded two million (again - don't ask where another 250,000 hits disappeared!). To celebrate this, I'll be picking out one Twitter follower (from @Traedmawr and @AtgofCymru) who'll get a nice print worth over £50 for nowt - shortly after the Eisteddfod. To be in with the best chance - follow both accounts (@AtgofCymru is just straight-faced work related, while @Traedmawr is manic-me).

Thanks for reading this far.

Diolch am ddarllen.

Iestyn
July 2014
28th July 2014 - 0 comments
July 2014

As per usual I did quite a bit of 'tramping' around, especially as the weather during most of the month was perfect for capturing rural views and nice little details of nature.

I actually had a fair amount of 'real work' this month, but can't show it off until the books reach the shelves, probably by Christmas, or perhaps even later.

All I can show are mainly non-work related images. So here goes.

The first trip of the month was on behalf of the Wales Air Ambulance to the trotting event at Tan-y-castell, near Aberystwyth.





However the first photo-journey was on a blisteringly hot morning to Cors Caron (Tregaron Bog), where there was plenty of insect activity.



A nice fat dragonfly in flight.


And a picture which drove me crazy, it was so diddicult to get right.



One requires a huge amount of patience to get the kind of close-ups of insects I want, out in the 'wild'.

Luckily this little red damselfly sat still for a few seconds, allowing two clicks - one sharp, and the other - well, not quite so sharp!


Then a retreat to the cool haven of the Talbot Inn at Tregaron, for a 'home cooked' treat of a meal and long, cool drink..



A couple of days later a sortie to Caernarfon, gardening duty, and the "Wales Book of the Year' ceremony at Galeri.


I took a camera 'just in case...' and indeed I was asked to take a few pictures.



By the time I actually got to take a portrait of Ioan Kidd, who'd won all honours for Welsh language works, it was decidedly dark. Forgive the quality, but it's worth seeing the very surprised Mr Kidd with all the honours before him.

And here's Owen Sheers receiving his (English) Book of the Year award.



Some of the pictures were used in press releases and by the news magazine Golwg



By the time we'd got home, my new G-RAID discs had arrived, and so several hours of fiddling eventually got 12TB of various kinds or storage up and running nicely (4 + 4copy; 4 Timemachine).



With this work - trying to achieve a professional level of image quality and service COSTS. It costs a great deal. However some people still want work for next or nothing, or even for free (I'm sure they get a salary though!). I'm very often offered sums which are well below the cost of production.

This month alone I have 4 examples of 'image theft' and one of breaking of an agreement. There's absolutely no use in complaining, it's just boring.

On the way to one of the photo 'gigs' i stopped-off to take these, in north Herefordshire.




Then after getting home, a purposeful attempt to record the variety of plant and wildlife in the hedges along a remarkable little lane near our home.




And who can resist a romantic sunset, even if it is at Clarach.



Then to make use of my RSPB membership, off to Ynys-hir nature reserve for a brisk walk through the woodland and wetland there.





Then came the second 'book push' and a short rest on the way, at Grosmont where I discovered an interesting castle and an amazing church.





Away again to visit family in north east Wales, and the church bells rang out in the sunshine at Llannefydd, near Denbigh.



As I post this, the month isn't quite over, however I've a very busy couple of weeks ahead, so I'm putting this little piece to bed before the month becomes 'old hat'.

But being so close to the end of the month gives me some slack in posting this little panel of recent work - the publications are either already 'out' or will be within a few days. New for me is the use of a picture on the cover of a DVD - Edward H Dafis's last gig (a classic Welsh rock band).



Lastly... I'm taking bookings for illustrated talks over the winter / next spring. If you'd like me to present your society etc with a talk on 'the year through the lens' or 'tips on taking better digital pictures', then please do get in touch. I now have my own projector and screen!

Thanks for reading. Until next time.

Regards

Iestyn
Gorffennaf 2014
28th July 2014 - 0 comments
Gorffennaf 2014

Bu cryn dipyn o drampio o gwmpas y lle yn ystod mis Gorffennaf, a hithau'n dywydd bendigedig ar gyfer tynnu lluniau allan yn y wlad.

Yn wahanol i'r deufis diwethaf, roedd gen i sawl 'job' ar y gweill y mis hwn ar gyfer cyhoeddwyr ac awduron. Oherwydd natur pethau felly, nid yw'n briodol postio lluniau eto, er fy mod i ar dân eisiau'u rhannu efo chi! Bydd raid aros tan ar ôl y Nadolig nes bod y llyfrau ar y silffoedd gwerthu.

Yr hyn sydd gennyf yw ribidires o luniau sydd yn fawr ddim i'w wneud efo gwaith, a dim gair o sôn am y llyfrau sydd ar y gweill!

Taith 1af y mis oedd i'r trotian yn Nhan-y-castell, ar gyfer Ambiwlans Awyr Cymru.





Ond antur ffotograffig 1af y mis oedd ymweld â Chors Caron ar fore chwilboeth, a chyda lwc roedd digonedd o bethau diddorol yno.



Dyma i chi Was y neidr las yn hedfan


A'r llun oedd bron a'm gyrru'n orffwyll i'w gael, gan mor anodd oedd y dasg, y mursenod (neu gweision y neidr) hyn, yn creu darlun arbennig o hardd (yn fy marn i!).



Mae angen amynedd garw i dynnu lluniau pryfetach yn y gwyllt, yn enwedig y rhai agos, manwl yr wyf innau yn ceisio'u creu.

Dyma i chi Fursen fach goch, a oedd yn drugarog tuag ataf, ac a arhosodd yn llonydd am o leia 10 eiliad


A braf iawn oedd cael esgys i dynnu i mewn, heibio criw o glwb beiciau modur 'clasurol' Pen-y-bont ar Ogwr (o am y chwant a gododd i brynu hen Driumph!), ac i gysgod y bar yng Ngwesty'r Talbot yn Nhregaron, a chael boliad da o fwyd cartref a diod oer, yn llawn i'r top efo iâ.



Ymhen rhai dyddiau, i fyny â ni i Gaernarfon, a Doc Fictoria


ar gyfer seremoni Llyfr y Flwyddyn. Fe aethum â'r camera efo mi 'rhag ofn' bod rhywun eisiau llun, ond roedd dau ffotograffydd arall yno ar ran Llenyddiaeth Cymru a'r BBC, felly fe gedwais yr hen Ganon yn y bag am y rhan fwyaf o'r noson, rhag tramgwyddo neb. Ond roeddwn angen, ar gais personol, cwpwl o luniau penodol.



Ond erbyn i mi gael y siawns o dynnu llun Ioan Kidd, a oedd wedi cipio bron pob tlws Cymraeg posib, roedd hi wedi nosi. Ymddiheuriadau am safon y llun, ond mae'n werth ei weld efo'r holl dlysau - Gwobr Golwg360 (barn y bobl), tlws y llyfr ffuglen Cymraeg gorau, a thlws "Llyfr y Flwyddyn (Cymraeg). Llongyfarchiadau mawr iddo, a'i gyhoeddwr, Gwasg Gomer.

A rhag pechu, dyma lun o Owen Sheers yn derbyn tlws Llyfr y Flwyddyn (Saesneg) am ei gyfrol o farddoniaeth.



Fe ymddangosodd rhai o'r lluniau yn Golwg ac ym mhecyn hyrwyddo'r wasg.



Erbyn i mi gyrraedd adre, roedd offer drudfawr ar gyfer y cyfrifiadur wedi cyrraedd, sef 2 ddisg G-RAID, fydd yn ychwanegu 12TB o wahanol fath o stôr (4 + copi a 4 Timemachine).

Doedd hi ddim yn system hollol "idiot proof" i'w chreu a'i gosod, mae'n rhaid cyfaddef, ond ar ôl oriau o ffidlan, fe ddaeth popeth i weithio'n llyfn.



A dyna i chi un o drafferthion pennaf gwneud gwaith o ddifrif yn y maes hwn - mae offer da (sy'n rhaid ei gael i gyrraedd safon ar gyfer cyhoeddiadau go iawn), heb sôn am gostau cynnal a chadw, a disl, ac yswiriant a.... Yn gost sylweddol iawn, iawn. Ac eto mae llawer yn disgwyl lluniau am y nesaf peth i ddim, yn aml iawn am lai na'r cost cynhyrchu, ac mewn gormod o achosion, yn llwyr am ddim.

Fe allwn gwyno yn hallt am un achos o dorri gair yn llwyr, a phedair o 'ddwyn' delweddau y mis hwn yn unig, ond diflas a di-bwrpas i chi a fi fyddai gwneud hynny.

Yng nghanol y tywydd poethaf, dyna fynd ar daith rhif un ar gyfer un o'r llyfrau. Dyma 2 lun a dynnwyd ar y ffordd yn Swydd Henffordd, sydd ddim oll i wneud â'r gyfrol, ond mae nhw'n reit hardd.




Yna bum am dro ar hyd y ffordd gefn ger ein cartref yn fwriadol i dynnu lluniau o'r bywyd gwyllt anhygoel o amrywiol sydd ar gael ar ei hyd




Wedyn rhyw noson dyma Marian a finnau'n anelu am Glarach i ddal un o'r machludoedd rhamantus



A rhagor o fywyd gwyllt ar wibdaith ganol dydd crasboeth gen i i wneud y gorau o'n haelodaeth o'r RSPB yn Ynys-hir





Wedyn yn ôl ar y ffordd ar gyfer ail ran 'y llyfr', gydag 'un goes yng Nghymru a'r llall yn Lloegr' a stopio ar y siwrne i dynnu'r rhain ym mhentref Grosmont (Sir Fynwy).





Yna yn ddiymdroi i fyny i'r gogledd ddwyrain ar ymweliad teuluol, gydag eglwys Llannefydd yn edrych yn arbennig o hardd yn y heulwen braf, a'r clychau'n canu yn yr "anrheuliedig haul'.



Tydi'r mis ddim drosodd wrth i mi ysgrifennu hwn, ond mae'n edrych fel pe bai pythefnos eithriadol o brysur o'm mlaen, felly gwell cael y blogiad hwn o'r ffordd cyn bod hi'n rhy hwyr ac amherthnasol.

Wrth i mi "fynd i'w wasg" mae peth o ffrwyth fy ymchwil lluniau / tynnu lluniau diweddar wedi neu ar fin ymddangos, felly rwy'n teimlo'n weddol hyderus yn ei gynnwys yn y fan hyn nawr. Yn bennaf lluniau i Gylchgrawn Barddas, ac am y tro cyntaf i mi - clawr DVD, sef "Gig olaf Edward H Dafis" i gwmni Sain (a fydd ar werth o'r 4ydd Awst).



Ond cyn cloi, rwyf wedi derbyn sawl 'ymrwymiad' yn barod, ymlaen i'r gwanwyn nesaf, i fynd i 'roi noson' o sgwrs a dangos lluniau i gymdeithasau lleol. Mae gen i stôr da o bethau reit ddifyr i'w dangos, fel arfer dan y faner 'blwyddyn drwy lygad y lens' neu 'elfennau tynnu lluniau gwell'. Felly os oes gennych ffansi fy nghael i roi sgwrs - brysiwch i gysylltu!

Diolch am ddarllen.

Welwn ni chi mis nesaf eto, gobeithio.

Iestyn
June '14
01st July 2014 - 0 comments
As is often the case, I didn't have any scheduled, paid-for, in the bag, jobs in June. It's very precarious not having commissioned work to build things around. It plays havoc with cash flow for one thing, and it means spending more time on my most hated endeavor - touting my latest work.

I'm a terribly bad salesman. I'm far too introverted, and I hate singing my own praises almost more than I detest hearing the hollow tin-can thunder of pushy self-sellers.

So, June was like most other months, driven by the weather, how I was feeling (not too good as it happens), what photo-ops seemed worth chasing or creating. Luckily there was an unusual spike in print requests, about a dozen, and these, together with some TV research work, will cover the diesel bills for a while.

June - a month of 'following my nose', of warm, brief summer freedom, of golden sunsets and of dancing to my own tune… Ahem.



Perfect weather for the flowers, insects and little birds inhabiting our gloriously unkempt Ceredigion hedgerows. Mile upon mile of cash-starved but bug-rich roadsides brimming with life. Except for bees. I've seen hardly any bees at all this year. It is a silent disaster.

Llys y llwynog (Herb Robert)


Even atop Pendinas, where you can stand tall and peer down your nose at the architectural hotchpotch of nouveau riche excess to one side, and old school council estates on the other, with the academic sprawl that is modern Aberystwyth plumb between both, feeding both edges and keeping them apart.



Despite my breathless wandering through the dark tunnel and up to the ancient fort - many bugs, but no buzz, no bees.


And woe! another bug - the dust bug 'got' my camera. The silent unseen hated grime that ruins a day's shoot, somehow got in there splattering my sensor with its innumerable blobs. But such was the heat rising, that Aberystwyth was, anyway, reduced to a mirage, a wobbly, un-sharp waste of a sweaty trek.


A couple of days later, care taken and money spent, a clean camera to catch some beautiful light as it touched upon Nanteos Mansion, once a kingpin estate, then run-down and deliciously dilapidated home to a holy relic (The Nanteos Cup), recently restored and re-invigorated top-of-the-pile luxury hotel.


Then a few days later a family run to north Wales, passing by Rhyd-ddu, and a moment of homage to my favourite poet

then homeward and the little town of Bala clings to it's Urdd credentials for as long as it can, the streets festooned with bunting, long after the circus of "Europe's largest cultural youth festival" has moved on.


A call came from a wonderful and generous local farmer that a shearing crew would be working up high in the hills. As the day dawned, the sky broke open, pouring rivers of rain over the always-soggy uplands. Not a day for shearing after all, though some 200 ewes had a short back and sides early on, before I arrived.


The next day at Bwlch Nant yr Arian - a forestry site now partly devoid of forest due to Ramoram disease, the Red Kites were oblivious to the lack of greenery and abundance of day-trippers, as they spiraled and danced on the breeze, performing all manner of aerial contortions for their free afternoon tea at the feeding site.


By the time I'd wandered down to Penbryn, south of the county, the weather was back to 'glorious'. Blue sky, light breeze, calm sea, and few people. But I lacked the photographic killer instinct, and couldn't bring myself to take even a sneaky, sly-shy shot of the naked sunbathers!


I continued to wander around, re-shooting for stock, places which had changed significantly since my last rounds, such as Lampeter Rugby Club, who's field of play is always in beautiful condition, more like a bowling green than a rugby pitch, and their hugely, newly upgraded clubhouse.


Back in Aber, and a friend's get-together, a lovely meal at Gwesty Cymru, then a stroll down the prom to kick the bar. However, as this was an "end of an era" event, a photo call was made. Moments later, while camera was still in hand, this beautiful lady walked by...

I somehow lost my shyness and hey presto, the picture appeared the next morning as one of the Daily Telegraph "pictures of the day", and elsewhere on the web, and the following week in the Welsh weekly current affairs magazine "Golwg" as news picture of the week. The lady is Laura, and you'll see her from time to time, calmly paddling her SUP (Stand Up Paddleboard) around the Aberystwyth bays.


Some days later I was down at Theatr Felinfach at the launch of "Bywyd wrth ben-ôl buwch" - the tales of an AI man (Artificial Insemination, that is). Gwasg Gomer had very kindly asked me to photograph the author, Aneurin Davies, for the book cover, and so it was with great pleasure that I attended the launch, and took a good few snaps as a keepsake for Aneurin and his famiy, and for the publisher's file.




I probably haven't mentioned my do-gooding which now extends to Wales Air Ambulance. I attended the Aberystwyth Show to accept a cheque from the show committee for £1600 for the charity - £800 of which was a pound-for-pound donation by Barclays Bank. Wonderful stuff, and I'm glad that all my account fees are going to a good cause ;-) Post cheque presentation, and a quick dash around the field with my camera.

Eggs...

… little horses...

… old lorries, cars, motor bikes, traction engines.


It wasn't just the daylight which lit-up the landscape and provided endless opportunities for a decent picture, but also the dying embers of sun sinking into the sea out West. June became the sunset month (last year it was mainly May).






A couple of days before the event, the Ras yr Iaith organiser asked if I'd be willing to follow the race and take stills which could be used to engage with communities and document the day. How could I possibly refuse an old friend and yet another good cause? So, heads - a relaxed day around the Ceredigion countryside, in the lovely sunshine, or tails, 12 hours of over-heated dashing from location to location, no time to eat drink or think… which side of the coin would it be?

But before I could gather my thoughts and polish my lenses, there came a call from the local farm - there would be shearing at Rhosgoch! And there I spent a couple of hours photographing a local crew toiling incredibly hard, and trying to capture the explosive energy of the ewes as they dash, light and cool, towards freedom. Lovely people, lovely day.




I couldn't drag myself to Machynlleth for the start of Ras yr Iaith (Race for the Language) - but joined the fun at the next stop - Aberystwyth

...thence to Tregaron

...Lampeter

...Aberaeron

...New Quay

...Llandysul

...over the border to Carmarthenshire and Newcastle Emlyn

finishing off in Cardigan


...with music and speeches

but no chips.

The following day, long before I'd recovered from the Ras (to say the least), there was a display of classic vehicles on the prom, under the aegis of the Aberystwyth and District Rally Club (I wasn't in a fit state to visit the Uni open-doors event during the morning - sorry Aber Uni - grossly over-tired from the previous few days).


Then (oh dear, it's like being on a never-ending fairground ride) off to Cardiff to see family, and for Marian to join her old buddies at the University of Wales Dictionary to launch their new, wonderful online service (It's FREE!!). Fiddle with it here.

I'd promised to take some pictures of the Tywi and a particular farmhouse for a magazine, so on the way to Cardiff, we took a detour. I mustn't name the house just now. You'll have to wait for the magazine to appear on the shelves first!


Dryslwyn Castle and a little bit of the Tywi river

On arriving home, suitably shattered, what was on the answerphone, but news of the last batch of shearing - at the picturesque mountain nook I wanted to photograph. So another few hours in the high hills (two lots of ear popping to reach it).




I suppose that I should mention that a few pictures have appeared in the press, books, magazines, websites etc, though I'm loath to mention them.





In the last picture you can see a picture I took of a reredos at a (fairly) local church, reproduced in the Gregynog Festival Programme. Visit the festival website to see the amazing range of events put together as a labour of love by a tiny band of enthusiasts. Or follow them on twitter @gregynogfest

And what a lovely way to end the month - another Clarach Bay sunset.
Mehefin '14
30th June 2014 - 0 comments
Heblaw y pethau 'tymor hir' sydd gen i ar y gweill, chefais i ddim gwaith comisiwn yn ystod mis Mehefin. Digonedd o gostau, ond dim "gwaith talu". Tydi hyn ddim yn anarferol. Dw i'n tynnu 98% o luniau yn y gobaith y byddant o ddiddordeb i rywun rywbryd. Wedi tynnu'r lluniau a'u golygu, mae'r broses mwya diflas rioed yn dechrau - ceisio'u gwerthu!

Mae rhywun yn 'magu trwyn' am lun y bydd galw amdano. Dw i'n credu fy mod i'n un am synhwyro lluniau o'r fath oherwydd yn rhannol fy mod i wedi bod ar ochr arall y ffens - yn prynu delweddau gan ffotograffwyr, ac yn chwilio am luniau i olygyddion cylchgronau, llyfrau, rhaglenni teledu ac yn y blaen ers degawdau.

Yn ffodus iawn fe gefais archebion am nifer o brintiau - dwsin o luniau i gyd, ac fe achubodd hynny y sefyllfa ariannol am y mis! Hynny a gwaith ymchwil i gwmni teledu.

Tydw i ddim yr un gorau am ganu fy nghlodydd fy hun. Mae hyn yn siwr o fod yn wendid o ran y busnes gwerthu a thrwyddedu lluniau, ond fel yna y cefais fy magu, ac mae'n anhebyg y byddaf yn newid i fod yn hefrwr hunan-bwysig bellach. Rwy'n swil iawn hyd yn oed o gyhoeddi'r "blog" hwn, ond mae ochr arall i mi sydd wastad yn mentro ac yn wfftio'r llipryn sy'n byw tu mewn.

Canu o fath arall a gafwyd wrth iddi noswylio ar draeth Tanybwlch ar droad y mis.


Ac fe gafwyd lawer i noson hirfelyn - y Mehefin brafiaf ers blynyddoedd.

Tywydd perffaith ar gyfer y blodau gwylltion sy'n tyfu yn y gwrychoedd. Nid yw'r Cyngor wedi torri ochrau'r ffyrdd eto, sydd yn newydd da i blanhigion a phryfetach. Ond mae un peth yn hollol sicr, mae prinder mawr iawn o wenyn eleni. Dw i'n amau a ydw i wedi gweld hanner dwsin ar hyd y mis cyfan.

Llys y llwynog (Herb Robert)


Hyd yn oed ar ben Pendinas, er bod digonedd o bryfetach, ni welais yr un gwenynen.


Ac er i mi ymlwybro i'r top, drwy'r twnel tywyll


doedd y lluniau a gefais ddim yn fy mhlesio rhyw lawer. Roedd gormod o des, oedd yn golygu bod nifer o'r lluniau o'r dre yn edrych fel be baent yn ysgwyd. Ond y prif drafferth oedd bod llwch mân wedi llwyddo i fynd i mewn i'r camera a gorwedd ar sensor. Roedd rhaid felly golygu'r lluniau yn ofalus dros ben, er mwyn glanhau'r delweddau o frychau bach crwn.


Roeddwn wedi llwyddo i lanhau'r sensor (gyda chryn drafferth a rhywfaint o gost) erbyn fy mod yn pasio Nanteos

sydd erbyn heddiw wedi'i weddnewid yn westy moethus iawn.

Yn fuan wedyn, siwrna i'r gogledd,

heibio Rhyd-ddu i dalu teyrnged i fy hoff fardd,

ac yna rhagor o deithio, a galw ar y ffordd adref yn y Bala, gan ryfeddu bod Eisteddfod yr Urdd, fel petai, yn dal yn cydio yn y dre


Fe ddaeth galwad gan ffermwr lleol hynod garedig yn dweud y byddai mintai yn cneifio rhai cannoedd o ddefaid ar fferm fynydd ymhell i fyny tuag at Nant-y-moch. Ond pan ddaeth y dydd, fe fu glaw trwm eithriadol, a dim ond rhyw 200 a gneifiwyd, a hynny cyn i mi gyrraedd!


Trymaidd iawn oedd hi ym Mwlch Nant yr Arian y diwrnod canlynol, a serch bod hi'n haf, roedd y barcutiaid yno yn barod i gael eu te pnawn, a diddanu'r llu ymwelwyr efo'r campau yn yr awyr.


Erbyn i mi gyrraedd Penbryn ymhen diwrnod neu ddau, roedd hi'n hollol fendigedig, ac yno dim ond dyrnaid bach oedd yn cerdded y traeth godidog. Doeddwn i ddim ddigon digywilydd i dynnu llun y noethlymunwyr!


Rhaid oedd hefyd manteisio ar y tywydd clên i adnewyddu ambell i lun "stoc" o lefydd sydd wedi newid ers i mi gyflwyno lluniau ohonynt blwyddyn neu ddwy yn ôl. Un o'r llefydd hynny oedd Clwb Rygbi Llanbedr Pont Steffan.


Yn ôl i Aberystwyth eto, a wedi cinio 'ffarwel' i hen ffrindiau yng Ngwesty Cymru, cerdded y prom a chicio'r bar, roedd angen tynnu llun o'r criw. A thra oeddwn wrthi, dyma'r ferch brydferth hon yn cerdded heibio tuag ar y machlud. Wel, doeddwn i ddim yn rhy swil y tro hwn, ac fe gliciais! Fe wyddwn yr eiliad edrychais ar y llun ar sgrin y camera bod gen i ddelwedd arbennig.

Anfonais y llun at yr asiantaeth newyddion, ac ymhen dim, roedd ar wefan "lluniau'r dydd" y Telegraph a llefydd eraill, ac fe ymddangosodd yn Golwg yr wythnos ganlynol. Laura yw'r ferch, ac fe welwch chi hi ambell waith yn padlo'r bwrdd "SUP" gyda'r nos o gwmpas Bae.


Yn fuan wedyn fe fues i draw i Theatr Felinfach ar gyfer lansio cyfrol Aneurin Davies "Bywyd wrth ben-ôl buwch". Dyn AI (tawr potel) yw Aneurin, ac mae ganddo llu o storiau doniol am ei waith dros ardal eang o gefn gwlad Ceredigion. Cynigiodd Gwasg Gomer i mi dynnu lluniau ar gyfer clawr y llyfr, felly roeddwn yn hapus iawn i fynychu a thynnu lluniau o'r noson wych, fel bod cofnod ar gael i Aneurin ac i'r wasg.




Wn i ddim a ydw i wedi sôn, ond rwy'n un o griw o wirfoddolwyr Ambiwlans Awyr Cymru, ac roedd hi'n bleser derbyn siec o £1600 i'r elusen gan Sioe Aberystwyth. Ar ôl y cyflwyniad, roedd cyfle i mi grwydro a thynnu ambell i lun...

Dyma'r cownter salmone... y wyau

Y ceffylau bach a'r marchogion llai, a'r rhieni efo ci bach bach

a hen loris a tracsiwns a cheir a motobeics...


A nid yn unig y prynhawnau oedd yn braf, ond wele mis y machludoedd!






Daeth cynnig, diwrnod neu ddau cyn yr achlysur, i mi dynnu lluniau ar gyfer Ras yr Iaith. Sut allwn i wrthod y fath gynnig - helpu hen ffrind, crwydro'r sir, a mwynhau'r heulwen braf. Neu, 12 awr o rhuthr arteithiol, mewn gwres llethol, heb fwyd, o gwmpas ffyrdd gwledig. Dewiswch chi eich dehongliad.

Ond cyn hynny fe ddaeth galwad - cneifio yn Rhosgoch!. A dyma dreulio awr neu ddwy ddifyr yn tynnu lluniau pobl eraill yn gweithio'n eithriadol o galed yn y gwres,

a defaid yn sboncio.


Doeddwn i ddim yn teimlo fel codi efo'r ceiliog i fynd i ddechrau Ras yr Iaith ym Machynlleth, felly ymunais yn yr hwyl yn Aberystwyth

yna ymlaen i Tregaron

Llanbed

Aberaeron

Cei Newydd

Llandysul

dros y ffin i Sir Gaerfyrddin, a Chastellnewydd Emlyn

gan orffen yn Aberteifi


gyda chanu ac areithiau


Yna y diwrnod canlynol, cyn fy mod i wedi dod dros y daith (a dweud y lleiaf), roedd sioe hen foduron gan glwb raliio Aberystwyth


Wedyn (rwy'n dechrau teimlo'n chwil efo hyn i gyd), taith i lawr i Fae Caerdydd lle roedd Marian yn ymuno â chriw Geiriadur Prifysgol Cymru ar gyfer lansio eu geiriadur arlein. Ar y ffordd i lawr, roeddwn wedi addo tynnu lluniau o afon Tywi, a thŷ hynafol ar gyfer cylchgrawn. Felly cawsom amser bendigedig yn yr haul yn sir Gaerfyrddin

Wna i ddim enwi'r tŷ na'r cysylltiadau - fe gewch chi wybod hynny pan fydd y cylchgrawn wedi ymddangos ar y silffoedd gwerthu.

a Chastell Dryslwyn a chip o'r Tywi

A beth oedd ar yr 'answerphone" pan gyrhaeddon ni adref, ond gwahoddiad i dynnu lluniau'r cneifio fry ar y fferm fynyddig. Sut allwn i wrthod!




Fe ymddangosodd ychydig o luniau gen i mewn llyfrau, cylchgronau a gwefannau yn ddiweddar





Ymhlith y lluniau uchod mae'r reredos o Eglwys Llanfihangel-y-creuddyn i'w weld yn rhaglen Gŵyl Gregynog. Ewch am dro efo'ch llygoden draw i'w gwefan i weld beth mae criw bach bach ymroddedig yn gallu'i gyflawni o grombil cefn gwlad Cymru.
Ac i gloi mis bendigedig a phrysur ryfeddol, beth well na machlud yng Nghlarach.
May 14
31st May 2014 - 0 comments
May 2014

I didn't get much work done during May, though I seemed always to be busy. I blame the garden.

I did get around the north of the county (Ceredigion) quite a bit. I set off in sunshine to climb to the top of the outrageously steep hill above Ysbyty Cynfyn, to see the ancient remains. But when I got there it was pouring. So a picture of the church would have to do, or rather the outside of the church, as the door was locked.

The church stands within a circle which includes at least one standing stone.

Ysbyty Cynfyn


The rain made Devil's Bridge appear very "Hinterlandish".





Another sunny start and off, in hope, to Betws Bledrws to get a picture of the weird column. But it had turned dark and dull by the time I arrived



A bit further afield, and yet more dull grey weather at Nant Gwrtheyrn. I was there for the 'Bedwen Lyfrau' organised by Welsh publishers to promote new works.

The beach - see what I mean?


But the Nant was fairly scenic


Inside was better; here's Llŷr Gwyn Lewis launching his volume of poems.


and Alwyn Elis receiving a lifetime achievement award for his tireless efforts on behalf of publishing in the Welsh language.


On a visit to town I chanced upon the "Bring back our girls" protest



and later on in the week, they had tied ribbons to the Prom railings, which sent a shiver down my spine as I remembered the pink "ribbons of hope" for April Jones at the very same spot.



I gave a talk to Merched y Wawr, Rhydypennau Branch, one evening, and presented this print towards their raffle. It was taken from my kayak, out in the bay, opposite Aberystwyth Prom.


Another trip to town produced this, which was sold by the agency I use. I'd gone there to get a picture of the burned out boat (which made the national news), but it must have sunk by the time I arrived!


I was also too late for the "Race for Life", but I did get the very last few people (on crutches) to cross the line!


and these happy souls


Southward bound to catch a sunny day on the shores of Ceredigion...

Tresaith


from the coast path..


Penbryn church - built within in a circle, and so probably an early celtic church


The jewel on the coast - Llangrannog




and a Spaniel cools off in Afon Ffynnon Ddewi at Cwmtydu


And closer to home, that glorious view from the lay-by between Aberaeron and Llan-non


Then helping a friend - some WWI related pictures

part of the Aberystwyth war memorial


then this altarpiece carved by a Flemish refugee artist for Llanfihangel-y-creuddyn church


There came an election, a best forgotten EU election. This sums up my feelings on that dismal grey day.


After the gloom came the gloss

Thrift at Clarach


Snowdonia beyond the Bay


I knew I had to make an effort to document the "Queen's Commonwealth Baton", though I had no interest in the hype. The event was swamped by adults in hi-vis jackets. I'll say no more, but this picture is quite nice, and friendly and genuine, at least.


'till next time

Thanks for reading

Iestyn
Mis Mai
31st May 2014 - 0 comments
Mis Mai 2014

Am bob math o resymau does neb eisiau'u clywed, fe fu mis Mai yn fis Main o ran gwaith.

Fe gadwais yn brysur, yn bennaf yn tynnu lluniau lleol, gydag ychydig o ymchwil, a mwy o arddio nad oedd yn dda i fy nghymalau, a gafodd cryn siglad gan yr holl ymarfer corff anarferol. Ond am unwaith, ni fues i'n mynd ati rhyw lawer i chwilio am 'waith talu'.

Roeddwn wedi bod eisiau ymweld ag Ysbyty Cynfyn ers sbel. Roedd gen i awydd mynd yno a dilyn y llwybr reit i dop y bryn uchel iawn gerllaw, i weld yr olion hanesyddol sydd yno. Wedi cychwyn yno yn yr haul, fe gyrhaeddais yng nghanol cawodydd trymion iawn, a doedd hi ddim ffit i gerdded y llwybr egr iawn a llithrig i'r uchelfannau.

Ond mae glaw yn gallu creu sglein a naws, ac efallai bod mymryn o hynny i'w weld yn y lluniau o'r eglwys, sydd wedi'i hadeiladu ynteu yng nghanol cylch cerrig o'r oes a fu, neu yn fwy tebygol, gerbron maen hir, sydd i'w weld yn wal y fynwent.

Eglwys Ysbyty Cynfyn


Roedd y glaw yn sicr yn ychwanegu naws 'Gwyllaidd" at westy'r Hafod a'r blwch "AA" ym Mhontarfynch ar y ffordd yn ôl adref.





Roeddwn wedi addo i mi fy hun y byddwn i'n tynnu llun o'r gofeb anghydnaws, anferthol, sydd ar ben y bryn yn Betws Bledrws, a phan gychwynais ar fy siwrne, unwaith eto roedd y tywydd yn "berffaith". Ond fel sy'n digwydd rhan amla, erbyn cyrraedd roedd y sefyllfa wedi newid yn llwyr. Ond fe gefais lun o fath, er nid yr un yr oeddwn wedi gobeithio amdano. Tri chynnig i Gymro, efallai, a byddaf yn cael un gwerth chweil y tro nesa!



Siwrne dipyn pellach a gafwyd i'r Fedwen Lyfrau yn Nant Gwrtheyrn, ac unwaith yn rhagor, doedd y tywydd ddim yn garedig i dynnwr lluniau.

Doedd fawr o ysbrydoliaeth i'w ganfod wrth gerdded y traeth


ond roedd y Nant ei hun yn reit ddeniadol


a thu mewn yr oedd digon i'w weld ac i'w wneud. Dyma Llŷr Gwyn Lewis yn lansio ei gyfrol o gerddi


a dyma Alwyn Elis yn trafod ei yrfa wrth iddo dderbyn gwobr "oes" gan Cwlwm Cyhoeddwyr Cymru.


Fe fyddwn i wedi hoffi mynd i Ŵyl y Gelli ac efallai Eisteddfod yr Urdd i dynnu lluniau, ond doedd neb wedi gofyn i mi fynd, a finnau'n teimlo'n ddi-hwb, a chymaint o ôl-groniad o bethau ymarferol bob dydd i'w gwneud, wnes i ddim mentro. Rwy'n gwybod y byddaf yn difaru!

Ymhlith y 'pethau ymarferol' hyn roedd cynhyrchu printiau ar gyfer rhoddion a gwobrau. Gan ddefnyddio 'bod rhaid mynd i'r dre i weld os ydi'r fframiau yn barod' fel esgys i beidio gwneud gwaith tŷ, fe ddigwyddais weld cynnwrf ger y "town clock". Rhuthr wedyn i nôl y camera o'r car (oedd yn bell i ffwrdd) er mwyn tynnu lluniau gorymdaith criw yn protestio am yr helynt cipio merched yn Nigeria.

Merched yn eu harddegau yn arwain yr orymdaith o'r cloc, heibio'r castell ac yna ar hyd y Prom.



Rhai dyddiau yn ddiweddarach - y brotest yn parhau mewn dull gwahanol, yn adleisio'r cyfnod pan addurnwyd rheiliau'r Prom gyda rhubanau er cof a gobaith am April Jones.



Roedd y "wobr" (raffl)yn brint bach A4 o'r llun isod ar gyfer cyfarfod blynyddol Merched y Wawr, Rhydypennau. Cefais wahoddiad i sôn am fy 'mlwyddyn mewn lluniau' (sgwrs ddifyr i unrhyw gangen yng ngogledd Ceredigion, gyda llaw, hint, hint!). Llun a dynnwyd yn ystod haf 2013 ydyw, o Aberystwyth. Llun a gymerodd oriau os nad dyddiau i'w gael yn iawn o fy nghaiac allan yn y bae!


Tywydd llawer brafiach a gafwyd gyda'r nos dros Fae Ceredigion yn hwyrach ymlaen yn y mis. Dyma lun (a ymddangosodd ar wefan y Daily Mail, meddai nhw) - hwylio ger harbwr Aberystwyth. Fy mwriad oedd ceisio cael llun o weddillion y cwch modur a aeth ar dân ger Creigiau'r Castell, ond dyma'r olygfa a aeth a'm bryd.


Lle handi ydi Prom Aberystwyth i gynnal pob math o weithgareddau, a dyma i chi'r digwyddiad gwych 'Race for Life'. Doeddwn i ddim ar gael i fynd i weld cychwyn y ras, ond llwyddais i gyrraedd wrth i'r rhedwyr olaf (ar faglau) orffen!


A dyma chi gymeriadau hoffus yn dathlu


Rhaid oedd manteisio ar ddiwrnod neu ddau o dywydd heulog i ail ymweld â rhai mannau ar arfordir de y sir.

Tresaith, yn aros yn amyneddgar a doniol-ddwyieithog i'r tymor ymwelwyr ddechrau o ddifrif


A'r pentref bach fel ag y mae'n ymddangos o'ch blaen wrth gerdded Llywbr Arfordir Ceredigion



Ymhellach i'r gogledd, dyma eglwys Penbryn, y tu mewn i gylch crwn o waliau, sy'n awgrymu mai eglwys geltaidd cynnar a gafwyd yma yn wreiddiol


Ymhellach eto i'r gogledd, a wele'r perl mwya adnabyddus i'r Cymry Cymraeg, Llangrannog




Yna draw i Gwntydu, lle roedd y spangi hwn wrth ei fodd yn prancio yn Afon Ffynnon Ddewi


A'r olygfa enwog, eang, anhygoel o hardd, o'r gilfan rhwng Aberaeron a Llan-non


Bum hefyd yn chwilio am luniau ar thema'r Rhyfel Mawr ar gyfer cyfaill

dyma ran o gofeb trawiadol Aberystwyth


a rhywbeth anarferol iawn, sef cefn allor o dderw, wedi'i gerfio gan ffoadur o Wlad Belg, ar gyfer eglwys Llanfihangel-y-creuddyn


Mae'n debyg y dylwn i gofio bod yna lecsiwn wedi bod - i ethol cynrychiolwyr i Senedd Ewrop. Roedd y canlyniadau braidd yn ddiflas (dros Brydain) felly dyma'r llun sy'n cydweddu â fy nheimladau am yr holl siabang.


Ond fe ddaeth eto haul ar fryn, ac o! am haul braf

i ôl-oleuo Clustog Fair ar lwybr yr arfordir ger Clarach


i greu 'amlinell lom y moelni maith' ar draws Bae Ceredigion


Er fy mod i wedi cael llond bol ar glywed am "Faton y Frenhines" yn ymlwybro yn heipllyd ar hyd Cymru, roedd rhaid ymdrechu i ddogfennu'r digwyddiad yn y dre.

Dyma'r llun gorau, efallai, sef dosbarthu'r baneri bach i'r plant oedd yn cymryd rhan.


Taw piau hi am y gweddill.

Iestyn
Ebrill - April
28th April 2014 - 0 comments
[English synopsis follows below]



Cawsom ddiwrnod i'r brenin gyda'n ymweliad â Sadwrn Barlys Aberteifi ar y 26 Ebrill. Hen ffair gyflogi a threfnu teithiau stalwyni yw'r digwyddiad, ond nawr wrth gwrs, mae'n sioe gyffrous i'r cyhoedd, sy'n leinio'r strydoedd yn eu cannoedd, os nad miloedd, er mwyn gweld stalwyni yn cael eu tywys a'u rhedeg ar hyd y stryd fawr.









Ceir hen dractorau a moduron hefyd, ond mymryn o siom oedd na chafwyd "injans stêm" yn rowlio'n araf drwy'r dre.

Roedd hi'n flynyddoedd maith ers i mi grwydro strydoedd a chamlesi dinas Birmingham ddiwethaf, ond fe ddaeth cyfle mewn aduniad teuluol i weld ychydig yn fwy nag arfer o ganol y dref. Roedd cymaint wedi newid ers i mi aros yno i weithio bron i ddeugain mlynedd ynghynt, ond eto roedd darnau o'r dref wedi aros yn reit debyg hefyd.





Fel cyn lyfrgellydd, roedd hi'n orfodol ymweld â llyfrgell ganolog newydd, anhygoel, y ddinas!




Yn sicr roedd y rhwydwaith camlesi yn edrych yn dipyn mwy deniadol (a saffach) nag ydoedd ers stalwm!



Welson ni ddim wawr na machlud braf yn Birmingham, ond mae gweld yr haul yn suddo y tu hwnt i'r môr yn un o bleserau mawr byw ar ymyl Bae Ceredigion.




Mae misoedd Mawrth ac Ebrill fel arfer yn rhai arbennig am fachludoedd, ond ni welais un llachar iawn eleni. Yn hytrach, cafwyd sawl noson o fachludoedd meddal, hudolus a chynnil.



Cynnil a phrydferth hefyd yw'r blodau gleision, clychau'r gôg, sydd wedi dod a'r "wow ffactor" yn ôl i'n coedwigoedd wedi dinistr mawr y gwyntoedd diweddar. Eu lliwiau hwy sy'n ein hatgoffa bod y coed ar fin deilio yn llawn, a bod yr haf yn nesau.



Doedd dim blodau gleision ar y llethrau serth uwchben Ystrad Fflur, pan aeth Marian a finnau am dro dros y Pasg, a dod ar draws y pererin hwn ar ben un o'r bryniau cyfagos. Cerflun 14 troedfedd o uchder ydyw gan Glenn Morris, a gomisiynwyd gan CADW yn 2012.



Yr unig aderyn bach oedd ar y bryn, neu'n hytrach fry uwchben, oedd yr ehedydd. Gwahanol iawn i'n ymweliad ag Ynys-hir, gwarchodfa natur yr RSPB ger Eglwysfach.



Yno roedd adar mawr fel y gwyddau Canada,



a lluaws o adar mân megis y dryw, cnocell y coed, ji-binc ac araill.



Fe gefais ddyddiau difyr yn y Llyfrgell Genedlaethol hefyd, wrth chwilio am glipiau ffilm ar gyfer rhaglen deledu. Tra bod hynny'n waith, pleser pur oedd mynychu agoriad arddangosfa ffotograffau "60" Marian Delyth. Mae Marian wedi bod yn ddylanwad mawr ar sut rydym wedi gweld Cymru dros y 40 mlynedd diwethaf, ac mae'r arddangosfa cynnil yn dathlu ei phen-blwydd yn 60 oed eleni.




The highlight for April was definitely our trip down to Cardigan for "Barley Saturday". This was my second visit in about 38 years! There seemed to be more people and more barriers, but fewer horses, and no steam engines/rollers at all. Nevertheless, it was still worth the journey and the very heavy showers.



It was also about 38 years ago that I last spent any real amount of time in Birmingham. Cardigan may have changed little, but Birmingham, in parts, is hardly recognisable. The old red brick area with tiny one room pubs on each street corner seemed to have disappeared, hi-rise buildings and cranes dominate the skyline, and the canals and their towpaths seem much more welcoming - if slightly gentrified.



We really enjoyed our family birthday adventure in the city, and will be back for more as soon as time allows. Despite the lovely weather (always a help isn't it!), we didn't see either a beautiful sunrise (well. that was hardly likely), or a decent sunset.

March and April are some of the best months for wonderful sunsets over Cardigan Bay. This year hasn't seen quite so many flaming red skies as usual - the sunsets have been beautiful, but subtle, this year.



Apart from seeing the birds nesting, and singing their hearts out as they draw mates, build nests and mark their territory, the defining event of April is the blossoming of bluebells, and this year has seen them in abundance.

As April melds with May, the stunning woodland flowers bridge the month as we begin to look forward to seeing trees and hedges in full leaf, a sign that summer is close by.



There were no little blue flowers on the hill high above Strata Florida Abbey over Easter. There was however a 14 foot high pilgrim. The statue, commissioned by CADW, is the work of Glenn Morris, and was completed in 2012.



There were few birds high on that hill, except for a skylark which soared so high it became invisible. Ynys-hir RSPB nature reserve was however brimming with birds of many colours and sizes, including a male Canada Goose which valiantly stood guard before the nest, complete with broody female. Hiss to you too!



Most of the days between these excursions were filled with research at the National Library. Many days were spent trying to locate film clips for a TV programme, which reminded me of "work" - a very mixed pleasure indeed. However there was no need to qualify the true pleasure of attending the opening of the "60" exhibition by Marian Delyth at the Library. Marian's photographic work has provided us with a visual roadmap to the twists and turns our generation has taken over the last 40 years, especially in "Welsh Wales". Please visit if you can, or at least purchase the fully illustrated book that complements the exhibition.



Thanks for reading

Iestyn
Mawrth - March
04th April 2014 - 0 comments
March was a bit mad, up and down, here there and everywhere, and a cold, a very bad cold, no - a flu, no, no a massive man flu!

Nawr lanciau, rhoddwn glod, y mae'r gwanwyn wedi dod,
Y gaeaf a'r oerni aeth heibio
Daw y coed i wisgo'u dail,
A mwyniant mwyn yr haul
A'r ŵyn ar y dolydd i brancio
Moliannwn oll yn llon, mae amser gwell i ddyfod, Haleliwia!
Ac ar ôl y tywydd drwg, fe wnawn arian fel y mwg
Mae arwyddion dymunol o'n blaenau...

Wele'r gwanwyn yn cyrraedd y parthau hyn o'r diwedd

Yng Nghoedwig Gogerddan - At Gogerddan Woods, spring at last!



March the 1st, and the Aberystwyth St. David's Day Parade.

Fe ddechreuodd y mis efo gorymdaith, neu Parêd Gwyl Ddewi Aberystwyth. Dyma'r eildro i'r digwyddiad hwn gael ei gynnal, y tro hwn Megan a Gwilym Tudur oedd yn arwain.



Fe gefais sawl llun bach reit ddel, gydag un wedi ymddangos mewn print (yn Barn).



The rest of the month saw me searching through my own archives as well as picture collections near and far, contacting photographers etc, to fulfill a number of requests.

My own work was used by the 'news', weather reports, for lectures, public awareness features, papurau bro, magazines, websites, and a couple even reached the USA. Also masses of work finding images for posters, pop-ups etc, and for books, including making a portrait of a lovely gentleman for a book cover.

Yn ystod gweddill y mis fe fues i'n ymateb i geisiadau am luniau o stormydd mis Ionawr i'w cynnwys mewn darlithoedd, papurau newyddion, ymgyrch codi ymwybyddiaeth peryglon y môr, papurau bro, a hyd yn oed papur Cymry UDA. Wedyn roedd cais diddorol ar gyfer creu posteri, pop-ups a chefnlenni oedd yn golygu lot fawr o waith chwilio am luniau gen i o Gymru benbaladr oedd yn ffitio'r brîff. Hefyd chwilio am luniau hanesyddol i Barddas, a lluniau ar gyfer cefndir i ddrama gymunedol, a lluniau oedd yn cyfleu syniadau gwahanol ar gyfer llyfr arall. Ar ben hynny wedyn oedd ceisio dal i fyny efo'r gwaith ar gyfer y prosiect tymor hir, ac uchafbwynt - creu portread o gymeriad hoffus iawn ar gyfer clawr llyfr. Hyn oll ar ben yr annwyd, neu'n debycach, y ffliw gwaetha i mi ei gael ers blynyddoedd maith!

Ymddangosodd sawl llun mewn cylchgronau, papurau newyddion a gwefannau drwy'r asiantaeth, gan gynnwys un bach, bach, bach, yng nghylchgrawn "Countryfile" y BBC.

One didn't have to wander far to find signs of spring (e.g. the outrageously blue - not "shopped" - river Dyfi at Glandyfi).

Doedd dim angen crwydro ymhell i ddarganfod lliwiau'r gwanwyn (Afon Dyfi)



A quick trip to Llandeilo, to Salem Chapel...
Capel Salem, Llandeilo, llun bach cyflym cyn i mi adael. Roeddwn yno ar drywydd y llun nesaf...



… to take a picture of this window. The photo now resides in India.
Roeddwn angen tynnu llun o'r ffenest lliw ar gyfer creu print i'w arddangos yn yr India.



The EOY approaches; time to invest some earnings in a few items, such as a bank of portable LED lights. Having the flu meant I couldn't get to the big photo show in Birmingham NEC, so I took a gamble and bought one LED unit over the web, and finding it of reasonable quality and at an excellent price, I bought 2 more!

Cefais ychydig o drafferthion technegol efo fy system oleuo fflach, a rywbryd fe fydd rhaid i mi anfon y camera i ffwrdd i'w sortio unwaith ac am byth! Ond roedd y trafferthion yn hwb i mi fynd ati i brynu pentwr o oleuadau newydd LED. Roeddwn wedi bwriadu mynd i arddangosfa fawr yn Birmingham er mwyn cymharu goleuadau o'r fath, ond fe nadodd y ffliw fi rhag teithio o gwbl. Felly yn y diwedd fe brynais un uned oddi ar y we, a chan fod hwnnw'n plesio'n weddol, fe archebais 2 arall.

Doedd dim angen y goleuadau ar daith ddiddorol o gwmpas ardal Nant-y-moch. Roedd golau'r haul yn hyfryd, ac fe gefais sawl llun cofiadwy 'gwahanol' a fydd, efallai yn mynd tuag at y prosiect tymor hir.

Dyma'r argae.

A jaunt not too far from home, to Nant-y-moch reservoir.



Ond yna ymhellach ar hyd y ffordd, wele fy ffrind newydd ar fin y ffordd! Rwyf wedi gweld y gwartheg hyn o bell nifer fawr o weithiau, ond dyma'r unig dro, yn ystod fy holl grwydriadau, i mi eu gweld mor agos.

And an amazing sight. In all my wanderings around the area, I'd never seen these photogenic cattle so close!



Mis go lew felly, gyda llawer mwy o waith "desg" na gwaith tynnu lluniau newydd. Ond gyda'r mis yn tynnu tua'i derfyn, fe aeth Marian a finnau am "recce" i Dregaron, a thra oedd hithau'n darganfod y gemau hardd yn siop Rhiannon, fe sylwais innau ar y trysor hwn wrth chwilio am y llwybr i'r eglwys.

Another trip, this time to Tregaron, and a lovely garage window.



Ac yna rhyw ddiwrnod, a finnau wedi cael llond bol o fod yn y tŷ, a'r llanw isel yn galw, dyma'r olygfa o'r traeth ger y Borth, gyda'r goedwig hynafol sydd agosaf at y pentref yn hynod o eglur.

Finally, the Spring Tide called me (twice) to y Borth. The ancient "sunken" forest nearest to the village looking quite spectacular.

Cantre'r Gwaelod
25th February 2014 - 0 comments
Y bore 'ma fe weles i drydar gan gorff swyddogol twristiaeth yn annog pobl i fynd i'r Borth i weld y goedwig hynafol, gan fod yr amgylchiadau'n "berffaith". Wel doedd yr amgylchiadau ddim yn berffaith o bell ffordd - llanw'n rhy uchel, gwynt yn rhy gryf, a thywydd pethma. A dim cyfarwyddyd ar sut i gyrraedd y man cywir. Fe es i draw i brofi pwynt i mi fy hun, ac roedd Borth (tydi'r goedwig ddim actiwali reit yn y Borth) yn berwi o bobl fel petaent yn chwilio am rywbeth ar y traeth. Bizarre.

Dyma sut oedd hi ar lanw isel, yn y man lle mae'r goedwig - yn yr amodau "perffaith" - fawr o olwg o'r goedwig, nagoes?!



Felly rhag i bobl gael eu siomi, dyma fy marn i ar sut i gyrraedd a gweld y goedwig.
Nid cyfarwyddiadau manwl swyddogol ydi'r rhain, ond sylwadau sy'n deillio o brofiad personol - peidiwch a'u cymryd fel efengyl, a gwnewch eich ymchwil eich hun. Fedra i ddim cymryd cyfrifoldeb os byddwch yn cael amaf, mynd ar goll ac ati.

Ers i mi osod lluniau o'r goedwig hynafol "Cantre'r Gwaelod" ar fy ffrwd flickr, a chyhoeddi lluniau yn y wasg o ddiwedd Ionawr, mae sawl person wedi cysylltu i ofyn lle yn union y mae'r hen fforest, a phryd mae'r amser gorau i ymweld. Rwyf hyd yn oed wedi dod ar draws teulu o Swydd Sussex (os wy'n cofio'n iawn) oedd wedi cychwyn am 4 y bore a gyrru'r holl ffordd i'r Borth i weld y goedwig, a hithau'n amhosib oherwydd amser y llanw a'r ffaith ei bod hi'n storm arw.

Os ydych am ymweld, tsieciwch y llanw. Rydych angen llanw isel iawn (isa'n y byd, gorau'n y byd). Fe allwch weld y tablau llanw - Aberystwyth ar wefan y BBC. Mae'r llanw fymryn yn hwyrach yn y Borth, sef lleoliad y goedwig hynafol.

Yna rydych angen tywydd cymharol braf - yn enwedig o ran y gwynt. Os yw hi'n storm, tydi crwydro'r traeth ddim yn syniad call unrhyw adeg. Ar safle'r goedwig, mae gwynt cryf yn gallu gyrru'r tonnau, hyd yn oed ar lanw isel iawn, i guddio'r goedwig. Mae safle dywydd y BBC yn eitha da a manwl o ran y rhagolygon, neu safle dywydd S4C.

Mae'r rhagolygon ar gyfer dydd Sadwrn 1 Mawrth, er enghraifft, yn dda. Llanw isel (0.2) am oddeutu 3 y prynhawn, a gwynt cymharol isel (12 mya) a haul a chawodydd. Mae dydd Sul Mawrth 2il rhywbeth yn debyg. Ond rhagolygon yn unig yw'r rhain.

Mae'r goedwig rhwng y Borth ac Ynyslas. Rwy'n ffendio hi'n haws cyrraedd o'r Borth nac o Ynyslas, ond mae'n well gan rai gerdded o gyfeiriad Ynyslas i'r Borth. Os ydych yn cychwyn cerdded o'r Borth, os ydych am wneud y gorau o'r amser, parciwch mor bell ymlaen ar hyd y "cob cerdded" ac y gallwch. Ewch i lawr am y traeth (mae grisiau ar gael mewn sawl man) a dilyn y traeth tuag at Ynyslas. Dyma'r ffordd rwy'n ei hoffi, gan bod y goedwig yn raddol "ymddangos" wrth gerdded ymlaen, o ychydig foncyffion, wedyn mwy, wedyn ugeiniau rhagor ohonynt yn ymestyn ymhell. Fe fydd hi'n cymryd o leiaf hanner awr i gyrraedd y goedwig - neu llawer mwy os ydych yn cerdded yn hamddenol, ac yn oedi i edrych ar bethau. Felly mae angen cychwyn cerdded o leiaf tri-chwarter awr (awr yn well efallai), cyn amser y llanw isel. Mae angen cychwyn yn ôl yn brydlon hefyd, oherwydd mae'r llanw yn dod i mewn yn eithriadol o gyflym, gan fod yr ardal mor wastad. Yn enwedig yn Ynyslas (dyna un rheswm pan nad wyf yn hoff o ddod o'r cyfeiriad hwnnw - rwy'n dychmygu cyrraedd yn ôl at y car a hwnnw dan ddŵr!).

Neu os nad ydych am gerdded yn bell, neu ddim am gerdded o gwbl, ewch at "troad Ynyslas" (lle mae'r ffordd yn fforchio tuag at Ynyslas). Cwpwl o droedfeddi heibio'r gysgodfan bws ar y gornel, y mae ffordd rychiog iawn, sy'n arwain at faes parcio (o fath, os nad yw dan ddŵr!). Ewch reit i'r pen, gan wylio'r golffwyr a'u peli. Mae darn amlwg a diddorol o'r goedwig a'r mawndir reit o'ch blaen ochr arall i'r addiffynfa. Does dim llwybr 'swyddogol' i fynd dros yr amddiffynfa (dim i mi sylwi), ond mae'r cerrig yn cyrraedd top y "slipars rêlwê" mewn ambell i fan, ac os ydych yn weddol heini, mae'n reit hawdd dringo dros y gerrig a'r amddiffynfa a chyrraedd y traeth. Os nad ydych yn abl iawn, ond i chi fedru cerdded i fyny at yr amddiffynfa, fe allwch edrych i lawr ar yr hen goedwig yn ymestyn i mewn i'r môr. Ond tydi cyrraedd y ffordd yma ddim hanner cymaint o hwyl a chyrraedd o gyfeiriad y Borth neu Ynyslas. Does dim antur yn hyn! Mae'r llun llwyd a diflas uchod wedi'i dynnu o'r safle yna ger yr amddiffynfa.

Felly - llanw isel iawn adeg golau dydd (llai na 1.0m), môr llonydd, gwynt ysgafn. Gofal priodol.

Cofiwch gymryd gofal, a pheidiwch dod ar fy ôl i os ydi pethau ddim yn troi allan yn berffaith. Sylwadau personol yw'r rhain, nid cyfarwyddiadau manwl "swyddogol".

Efo lwc, efallai y gwelwch chi rhywbeth tebyg i hwn.



Os nad oes gennych gar, mae bysiau yn mynd yn weddol aml o Aberystwyth i'r Borth - ac i "Ynyslas Turn", sef yr arhosfan bws ger y maes parcio sydd ger darn diddorol ac amlwg o'r goedwig!

Os ydych wedi teithio'n bell ac am wneud y gorau o'r diwrnod, neu o benwythnos, lle arall cysylltiedig â Chantre'r Gwaelod yw Sarn Cynfelyn.



Fe allwch chi gyrraedd y Sarn ynteu wrth gerdded llwybr yr arfordir o Glarach (maes parcio BACH hwylus yno) tuag at y Borth (neu vice versa). Mae hyn yn caniatau i chi edrych i lawr ar y llwybr cerrig yn ymestyn allan i'r môr (ar lanw isel wrth gwrs, welwch chi fawr ddim ar lanw uchel). Mae'r llwybr ar y gorau yn un braidd yn beryglus - gofal - mae esgidiau pwrpasol ac ati yn gwbl angenrheidiol - ac yn ôl y sôn mae'n waeth ar y funud oherwydd difrod y stormydd. Felly cymerwch ofal a gwrandewch ar unrhyw gyfarwyddiadau neu rybuddion cyfredol.

Mae'r Sarn reit gyferbyn a thŷ hynafol iawn - y Wallog. Un o fannau mwya godidog yr arfordir, ond mae'r llwybr tuag at y Wallog yn ôl y sôn (tydw i ddim wedi cerdded y ffordd yna ers stalwm) yn bur wael ar y funud, ac amddiffynfa'r môr ger y Wallog wedi'i olchi i ffwrdd yn y stormydd. Ffordd arall i gyrraedd y Sarn yw dilyn y ffordd gefn o Aberystwyth i'r Borth (heibio Llangorwen), a throi i lawr am y Wallog. Tydw i erioed wedi gadael car i lawr ffordd yno, ac mae'n dir preifat, ond mae yna lwybr cyhoeddus yn arwain at y traeth. Traeth bach iawn sydd yno, gyda hen odyn galch, ac wrth gwrs y Sarn. Ond mae'n well gen i yr olygfa am "i lawr" o ben y clogwyn i'r de o'r Sarn, er mwyn gweld y llwybr cerrig yn y cyd-testun ehangach o Fae Ceredigion.

Ond yr olygfa orau oll o'r Sarn yw o'r môr tuag at y tir ar ddiwrnod braf. Felly os ydych yn caiacio, mae modd lansio yn Clarach a rhwyfo i fyny at y Sarn ac yn ôl mewn cwpwl o oriau (gwyliwch yr holl daclau pysgota / rhaffau potiau cimychiaid). Mae'r Sarn yn ymwthio allan o'r ochr dde i'r llun hwn.

YCHWANEGIAD

Rhywrai newydd holi ble mae'r "llwybr gwiail" o'r Oes Efydd.

Nid wyf wedi gallu darganfod y llwybr gwiail, ond yn ôl yr archaeolegwyr a thrigolion lleol, mae'r llwybr - a'r man lle roedd olion traed hynafol, pen arall y traeth i'r goedwig (uchod). Os wy'n deall yn iawn, mae yna olion o fawn yn ymestyn allan rhwng sied y bad achub a'r clogwyni ("Upper Borth") - lle mae cofgolofn y rhyfel ar ben y bryn.

Os ydych am fentro i'r parthau hyn i stwnan, cymerwch hyd yn oed mwy o ofal! Mae'r môr yn y gornel yn gallu bod yn frochus iawn iawn - dyna lle rydw i'n mynd o dro i dro i dynnu lluniau o donnau enfawr!

Cymerwch ofal, a joiwch.